Ngày 25/9/2026, Bộ GD-ĐT gửi dự thảo Quy chế tiếp nhận học sinh đầu cấp giáo dục phổ thông tới các sở GD-ĐT và các trường đại học có trường THPT để lấy ý kiến. Theo dự thảo, các trường THPT không chuyên sẽ chỉ thi tuyển 2 môn Toán và Ngữ văn vào lớp 10, thay vì 3 môn như quy định hiện hành. Môn Ngữ văn thi 120 phút, môn Toán thi 90 hoặc 120 phút, nội dung nằm trong chương trình giáo dục phổ thông cấp THCS.
Dự thảo thi vào lớp 10 gồm những môn nào?
Theo dự thảo, sở GD-ĐT từng tỉnh, thành sẽ căn cứ quy mô học sinh, nhu cầu học tập, khả năng tiếp nhận, mạng lưới trường lớp và điều kiện thực tế để quyết định phương thức tuyển sinh lớp 10 cho từng trường hoặc nhóm trường.
Trong đó, thi tuyển hoặc kết hợp thi tuyển với xét tuyển chỉ được áp dụng khi số học sinh đăng ký vượt khả năng tiếp nhận và sau khi đã thực hiện các phương án điều phối, phân bổ học sinh nhưng vẫn không đủ chỗ học.
Cụ thể các môn thi được đề xuất:
| Loại trường | Môn thi | Ghi chú |
|---|---|---|
| THPT không chuyên | Toán, Ngữ văn | Ngữ văn 120 phút; Toán 90 hoặc 120 phút |
| THPT chuyên | Toán, Ngữ văn (môn chung) + 1 môn chuyên | Mỗi môn chuyên có đề riêng để tuyển chọn học sinh có năng khiếu |
So với quy chế hiện hành, môn thi thứ ba do sở GD-ĐT lựa chọn (công bố trước 31/3 hằng năm, không chọn cùng một môn quá 3 năm liên tiếp) sẽ không còn. Đây là điểm thay đổi lớn nhất, giúp giảm tải áp lực thi cử cho học sinh cuối cấp.
Một số địa phương cũng đã chủ động công bố kế hoạch tuyển sinh từ sớm; phụ huynh có thể tham khảo phương án tuyển sinh lớp 10 của Đà Nẵng để hình dung cách triển khai tại một tỉnh, thành cụ thể.
Vì sao Bộ GD-ĐT đề xuất giảm số môn thi vào lớp 10?
Trước khi gửi dự thảo chính thức, trong tháng 8, Bộ GD-ĐT đã lấy ý kiến sở GD-ĐT Hà Nội, Hải Phòng và TP.HCM về phương án chỉ thi Toán và Ngữ văn. Động thái này nằm trong lộ trình giảm áp lực thi tuyển đầu cấp và tăng tính chủ động cho địa phương.
Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh: giải pháp căn cơ không chỉ là thay đổi phương thức tuyển sinh mà phải tăng khả năng tiếp nhận của hệ thống giáo dục thông qua đầu tư trường lớp, đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất. Khi cơ hội học tập được mở rộng, áp lực tuyển sinh và thi cử sẽ giảm bền vững.
Quy định tuyển thẳng và điểm ưu tiên thay đổi ra sao?
Dự thảo mở rộng hơn quy định tuyển thẳng so với trước đây. Ba nhóm học sinh được tuyển thẳng vào THPT:
- Học sinh trường phổ thông dân tộc nội trú cấp THCS.
- Học sinh là người dân tộc thiểu số rất ít người.
- Học sinh khuyết tật.
Ngoài ra, sở GD-ĐT có thể xác định thêm các đối tượng tuyển thẳng khác căn cứ điều kiện thực tế và quy định pháp luật, với nguyên tắc bảo đảm công khai, công bằng và đúng mục tiêu.
Về điểm ưu tiên, mỗi học sinh chỉ được hưởng mức ưu tiên cao nhất; điểm ưu tiên được cộng vào tổng điểm xét tuyển, với mỗi môn thi tính theo thang điểm 10.
Thí sinh và phụ huynh cần chuẩn bị gì trước khi quy chế chính thức ban hành?
Dù mới ở bước lấy ý kiến, học sinh và phụ huynh vẫn nên chủ động ôn tập từ sớm bởi mọi kịch bản tuyển sinh đều xoay quanh hai môn nền tảng:
- Tập trung bồi đắp kiến thức Toán và Ngữ văn theo chương trình THCS, tránh học tủ, học lệch.
- Theo dõi sát kế hoạch tuyển sinh của địa phương để cập nhật môn thi thứ ba nếu quy chế được giữ nguyên.
- Rèn kỹ năng làm bài với đề thi thực tế; tham khảo cấu trúc đề minh họa lớp 10 tại TP.HCM để xác định chuẩn mục tiêu chọn trường.
- Sử dụng lộ trình ôn tập bài bản, ví dụ chương trình luyện đề HM10 phù hợp với học sinh lớp 10.
- Phụ huynh có thể đồng hành cùng con thông qua khóa Topclass lớp 10 để theo sát tiến độ học tập ngay từ đầu năm.
Phương án thi vào 10 mới khác gì so với quy chế hiện hành?
| Tiêu chí | Quy chế hiện hành | Dự thảo đề xuất |
|---|---|---|
| Số môn thi lớp 10 (THPT không chuyên) | 3 môn: Toán, Ngữ văn, môn thứ ba | 2 môn: Toán, Ngữ văn |
| Môn thi thứ ba | Sở GD-ĐT chọn; công bố trước 31/3 hằng năm; không chọn cùng một môn quá 3 năm liên tiếp | Bỏ |
| THPT chuyên | 2 môn chung + môn chuyên | 2 môn chung + môn chuyên (không đổi) |
| Thời gian làm bài | Ngữ văn 120 phút; Toán 90 hoặc 120 phút | Ngữ văn 120 phút; Toán 90 hoặc 120 phút |
| Nội dung thi | Chương trình giáo dục phổ thông cấp THCS | Chương trình giáo dục phổ thông cấp THCS |
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Thi vào lớp 10 năm 2026 gồm những môn nào?
Theo dự thảo của Bộ GD-ĐT, trường THPT không chuyên chỉ thi 2 môn Toán và Ngữ văn; trường THPT chuyên thi thêm môn chuyên. Tuy nhiên, quy chế chính thức vẫn đang trong quá trình lấy ý kiến nên chưa thể khẳng định chắc chắn 100%.
Lớp 10 còn thi môn thứ ba không?
Nếu dự thảo được thông qua, môn thi thứ ba do sở GD-ĐT lựa chọn sẽ bị bỏ đối với trường THPT không chuyên. Quy định hiện hành vẫn có giá trị đến khi văn bản mới chính thức được ban hành, vì vậy thí sinh cần theo dõi hướng dẫn cụ thể của tỉnh, thành mình.
THPT chuyên thi những môn nào?
Thí sinh thi 2 môn chung là Toán và Ngữ văn, cùng 1 môn chuyên theo nguyện vọng. Mỗi môn chuyên có đề thi riêng nhằm tuyển chọn học sinh có năng khiếu phù hợp.
Điểm ưu tiên tuyển sinh lớp 10 tính thế nào?
Mỗi học sinh chỉ được hưởng mức ưu tiên cao nhất; điểm ưu tiên được cộng vào tổng điểm xét tuyển. Các môn thi đều tính theo thang điểm 10, đối tượng ưu tiên cụ thể do sở GD-ĐT quy định công khai.
Có thể tham khảo điểm chuẩn các tỉnh thành trước đó ở đâu?
Phụ huynh có thể xem mức điểm chuẩn các năm trước để tham khảo, chẳng hạn điểm chuẩn lớp 10 của tỉnh Bình Phước giai đoạn 2024–2025, từ đó có cơ sở chọn trường phù hợp với năng lực học sinh.
Kết luận
Việc giảm số môn thi vào lớp 10 là tín hiệu tích cực giúp giảm áp lực thi cử, đồng thời đặt trọng tâm ôn tập vào hai môn nền tảng Toán và Ngữ văn. Học sinh nên cập nhật thường xuyên các văn bản chính thức và xây dựng lộ trình học tập dài hạn ngay từ bây giờ. Với mục tiêu học toàn diện ở bậc THPT, tham khảo Topclass THPT – chương trình học dành cho lớp 10, 11, 12 để chuẩn bị tốt nhất cho chặng đường phía trước.
