Trong bối cảnh quy chế tuyển sinh có nhiều điều chỉnh mới, việc thấu hiểu “luật chơi” để tối ưu hóa cơ hội trúng tuyển trở thành ưu tiên hàng đầu của sĩ tử 2k8. Tại chương trình tư vấn hướng nghiệp vừa diễn ra tại Trường THPT Phú Mỹ (TP.HCM), các chuyên gia đã tháo gỡ nhiều nút thắt quan trọng về giới hạn nguyện vọng và cách sử dụng chứng chỉ IELTS hiệu quả trong kỳ tuyển sinh năm 2026.
1. Giới hạn 15 nguyện vọng: Áp lực cạnh tranh hay cơ hội định hướng sâu?
Một trong những thay đổi nhận được sự quan tâm lớn nhất là quy định thí sinh chỉ được đăng ký tối đa 15 nguyện vọng (NV) xét tuyển. Điều này làm dấy lên lo ngại về việc tăng tỷ lệ “chọi”, đặc biệt ở những nhóm ngành cực “hot” như Kinh tế, Marketing hay Logistics.
Tuy nhiên, theo PGS-TS Trịnh Thùy Anh (ĐH Kinh tế TP.HCM – UEH), sự cạnh tranh thực tế không phụ thuộc vào số lượng NV mà nằm ở chất lượng hồ sơ và nhu cầu thị trường. Việc giới hạn NV thực chất giúp thí sinh tránh tình trạng đăng ký dàn trải, thiếu tập trung. Thay vì “rải truyền đơn” vào các ngành mình không thực sự yêu thích, thí sinh cần có chiến thuật sắp xếp thứ tự ưu tiên dựa trên năng lực và đam mê. Điều này đặc biệt quan trọng khi thực tế cho thấy áp lực thi cử ngày càng tăng cao, điển hình như việc hơn 8.800 thí sinh trượt tốt nghiệp trong kỳ thi năm trước.
Thạc sĩ Nguyễn Thị Kim Phụng (Trường ĐH Tài chính – Marketing) cũng nhấn mạnh: Việc giới hạn NV buộc học sinh phải nghiêm túc hơn trong khâu hướng nghiệp ngay từ sớm, hạn chế rủi ro trúng tuyển vào các ngành không phù hợp dẫn đến lãng phí thời gian và nguồn lực.
2. Quy tắc mới về chứng chỉ IELTS: Điểm cộng hay điểm quy đổi?
Năm 2026, Bộ GD-ĐT áp dụng quy định mới khắt khe hơn về việc sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ và thành tích học sinh giỏi trong xét tuyển. Cụ thể, tổng điểm ưu tiên từ các thành tích này (điểm cộng) không được vượt quá 10% tổng điểm tối đa (tương đương 3/30 điểm), trong đó điểm thành phần cho chứng chỉ quốc tế tối đa là 5% (1,5 điểm).
Những điểm lưu ý quan trọng thí sinh cần nắm vững:
* Không tính trùng: Nếu trường đã sử dụng IELTS để cộng điểm ưu tiên thì sẽ không được quy đổi sang điểm môn Tiếng Anh và ngược lại.
* Thống nhất mức quy đổi: Việc quy đổi điểm sẽ được thực hiện theo 5 mức chuẩn của Bộ GD-ĐT, thay vì mỗi trường một quy định như các năm trước, nhằm đảm bảo sự công bằng.
Ví dụ, tại Đại học KHXH&NV TP HCM tuyển sinh, trường đã áp dụng cơ chế điểm cộng cho thí sinh có chứng chỉ ngoại ngữ và thành tích xuất sắc, do đó sẽ không thực hiện quy đổi điểm IELTS thành điểm thi môn Tiếng Anh. Tương tự, ĐH Tài chính – Marketing cũng lựa chọn phương án cộng tối đa 1,5 điểm cho chứng chỉ quốc tế thay vì quy đổi điểm.
Để nắm chắc tấm vé vào các đại học tốp đầu, sĩ tử cần một lộ trình học tập vững vàng ngay từ bây giờ. Tham khảo ngay giải pháp Topclass THPT – Học toàn diện lớp 10 11 12 để bứt phá điểm số và làm chủ các phương thức xét tuyển mới nhất.
3. “5 tìm – 3 yếu tố”: Công thức chọn ngành trong thời đại AI
Trước câu hỏi làm sao để chọn đúng ngành trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), các chuyên gia đã đưa ra bộ khung “5 tìm – 3 yếu tố” để thí sinh và phụ huynh tham khảo:
5 “Tìm hiểu” cần thực hiện:
1. Nắm vững quy chế tuyển sinh và các phương thức xét tuyển mới nhất.
2. Khảo sát sâu về chương trình đào tạo trên website chính thức của các trường.
3. Đánh giá nhu cầu thị trường lao động trong 4-5 năm tới.
4. Cân đối học phí với khả năng tài chính của gia đình.
5. Tìm hiểu mạng lưới đối tác doanh nghiệp và cơ hội thực tập, việc làm của ngành học.
3 “Yếu tố” đưa ra quyết định:
* Năng lực bản thân: Liệu tố chất của bạn có phù hợp với đặc thù công việc?
* Tham vấn chuyên gia: Lắng nghe lời khuyên từ thầy cô và đại diện tuyển sinh các trường.
* Đam mê thực thụ: Đây là động lực để bạn tự cập nhật kiến thức mới trong một thế giới công nghệ thay đổi không ngừng.
Thực tế, xu hướng ngành nghề có thể thay đổi nhanh chóng. Chẳng hạn, nhu cầu học ngành Mầm non đột ngột tăng mạnh sau một thời gian trầm lắng, hay lượng thí sinh tham gia kỳ thi Đánh giá năng lực tại Sư phạm Hà Nội đạt con số kỷ lục. Điều này cho thấy, dù AI phát triển đến đâu, những ngành nghề dựa trên con người và tư duy logic vẫn giữ vị thế vững chắc nếu thí sinh có năng lực thực thụ.
Lời kết:
Kỳ tuyển sinh 2026 không chỉ là cuộc đua về điểm số mà còn là cuộc chiến về thông tin và chiến thuật. Thí sinh cần chủ động cập nhật những thay đổi về quy chế, đặc biệt là cách tính điểm ưu tiên và giới hạn nguyện vọng để đưa ra những lựa chọn an toàn và tối ưu nhất cho tương lai.
Để chuẩn bị sớm cho các kỳ thi riêng và chương trình mới, các bạn học sinh có thể tham khảo lộ trình học tập chuyên sâu tại Topclass lớp 11 dành cho học sinh để xây dựng nền tảng kiến thức vững chắc ngay hôm nay.
