Kỳ tuyển sinh lớp 10 luôn là “cuộc đua” đầy áp lực đối với học sinh và phụ huynh tại các thành phố lớn. Nhằm minh bạch hóa quy trình và bảo vệ quyền lợi của người học, Sở Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) Hà Nội đã đưa ra những quy định nghiêm ngặt cho năm học 2026 – 2027, đặc biệt là đối với khối trường tư thục và chất lượng cao.
Chấm dứt tình trạng “đặt cọc” giữ chỗ trái quy định
Một trong những điểm nóng đáng chú ý nhất trong văn bản chỉ đạo của Sở GD-ĐT Hà Nội là yêu cầu các trường không được phép thu tiền giữ chỗ, đặt cọc hoặc bất kỳ khoản phí nào ngoài quy định. Thực tế nhiều năm qua, không ít trường dân lập đã đưa ra mức phí “giữ suất” dao động từ vài triệu đến hàng chục triệu đồng. Khoản tiền này thường không được hoàn lại nếu học sinh thay đổi nguyện vọng, gây bức xúc và áp lực tài chính nặng nề cho các gia đình.
Năm học 2026 – 2027, toàn bộ quá trình tuyển sinh lớp 10 tại các trường tư thục và chất lượng cao phải thực hiện trực tuyến trên cổng thông tin điện tử của đơn vị. Việc áp dụng công nghệ không chỉ giúp đồng bộ hóa dữ liệu mà còn hạn chế tình trạng “vừa đá bóng vừa thổi còi” trong việc thu phí trái phép.
Sở nhấn mạnh, quy định này nhằm đảm bảo tính khách quan, tránh việc các trường thu tiền trước khi có kết quả chính thức. Điều này giúp phụ huynh yên tâm hơn khi chờ đợi kết quả từ các trường công lập hoặc trường chuyên.
Siết chặt chỉ tiêu dựa trên điều kiện thực tế
Không còn tình trạng “tuyển sinh bằng mọi giá”, Sở GD-ĐT Hà Nội sẽ căn cứ vào hồ sơ minh chứng thực tế để giao chỉ tiêu. Các trường phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chí về:
- Cơ sở vật chất: Đảm bảo số lượng phòng học, phòng chức năng và trang thiết bị theo chuẩn Chương trình giáo dục phổ thông 2018.
- Đội ngũ nhân sự: Tỷ lệ giáo viên cơ hữu và thỉnh giảng phải đạt trình độ chuẩn theo quy định của ngành.
- An toàn trường học: Đặc biệt chú trọng đến công tác phòng cháy, chữa cháy (PCCC) và cứu nạn, cứu hộ.
Những cơ sở giáo dục có tranh chấp, khiếu kiện kéo dài hoặc không đảm bảo an toàn PCCC sẽ đứng trước nguy cơ không được giao chỉ tiêu tuyển sinh. Đối với những trường từng vi phạm về việc tuyển vượt chỉ tiêu trong năm học trước, Sở sẽ xem xét cắt giảm hoặc đình chỉ tuyển sinh trong năm học tới. Điều này đòi hỏi các trường phải chú trọng hơn vào chất lượng đào tạo thay vì quy mô số lượng.
Bên cạnh việc theo dõi chỉ tiêu, phụ huynh cũng cần chú trọng đến việc định hướng học tập sớm cho con. Với sự thay đổi trong cấu trúc chương trình, việc chọn tổ hợp môn tự chọn lớp 10 ngay từ khi nhập học là bước đi chiến lược giúp học sinh giảm bớt áp lực ở bậc THPT.
Lời khuyên cho sĩ tử và phụ huynh trước mùa tuyển sinh
Trước những quy định mới, phụ huynh cần tỉnh táo để bảo vệ quyền lợi của mình. Nếu phát hiện bất kỳ cơ sở giáo dục nào yêu cầu nộp tiền giữ chỗ trái quy định, gia đình có quyền phản ánh tới các cơ quan quản lý để được can thiệp kịp thời.
Bên cạnh đó, áp lực vào lớp 10 vẫn luôn hiện hữu, đặc biệt là tại các trường top đầu. Khi mà tỷ lệ chọi vào trường chuyên luôn ở mức cao, việc chuẩn bị kiến thức từ sớm là vô cùng quan trọng. Để tự tin chinh phục tấm vé vào trường công lập mơ ước, học sinh có thể tham khảo lộ trình luyện thi vào lớp 10 bài bản để củng cố nền tảng và rèn luyện kỹ năng làm bài.
Trong trường hợp kết quả không như ý, phụ huynh cũng không nên quá lo lắng bởi vẫn còn những cơ hội khác như các đợt xét tuyển bổ sung vào lớp 10 tại các trường còn chỉ tiêu.
Kết luận: Những bước đi quyết liệt của Sở GD-ĐT Hà Nội trong việc cấm thu phí giữ chỗ và siết chặt chỉ tiêu là tín hiệu tích cực, giúp môi trường giáo dục trở nên lành mạnh và công bằng hơn. Sĩ tử và phụ huynh hãy chủ động cập nhật các thông tin chính thống để có những quyết định đúng đắn nhất cho hành trình chuyển cấp sắp tới.
