Trong bối cảnh tuyển sinh Đại học ngày càng đa dạng, các kỳ thi riêng như HSA, TSA, V-SAT hay V-ACT đã trở thành “tấm vé thông hành” quan trọng giúp học sinh giảm bớt áp lực từ kỳ thi Tốt nghiệp THPT. Tuy nhiên, việc có quá nhiều kỳ thi khiến không ít Phụ huynh và Học sinh (PHHS) cảm thấy bối rối.
Nên tập trung ôn kỳ thi nào? Cấu trúc đề thi ra sao? Bài viết này, Học Mãi sẽ so sánh chi tiết 4 kỳ thi hot nhất hiện nay để quý phụ huynh có cái nhìn tổng quan và định hướng đúng đắn nhất cho con.
1. Tổng quan về các kỳ thi riêng phổ biến nhất
Trước khi đi vào so sánh, chúng ta cần hiểu rõ bản chất và đơn vị tổ chức của từng kỳ thi:
- HSA (Highschool Student Assessment): Kỳ thi Đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia Hà Nội.
- TSA (Thinking Skills Assessment): Kỳ thi Đánh giá tư duy của Đại học Bách Khoa Hà Nội.
- V-ACT: Kỳ thi Đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TP.HCM (ĐHQG-HCM) – một trong những kỳ thi có quy mô lớn nhất cả nước.
- V-SAT: Kỳ thi đánh giá đầu vào đại học trên máy tính do các trường Đại học phối hợp tổ chức (như ĐH Ngân hàng, ĐH Sài Gòn…).
2. Bảng so sánh chi tiết V-SAT, TSA, HSA và V-ACT
Dưới đây là bảng tổng hợp giúp PHHS dễ dàng đối chiếu các tiêu chí quan trọng:
| Tiêu chí | HSA (ĐHQG HN) | TSA (Bách Khoa HN) | V-ACT (ĐHQG TP.HCM) | V-SAT |
| Phạm vi xét tuyển | Chủ yếu các trường phía Bắc và khối ngành đa dạng. | Thiên về Kỹ thuật, Công nghệ, Kinh tế tại miền Bắc. | Hơn 100 trường ĐH/CĐ tại miền Nam và toàn quốc. | Khối ngành Kinh tế, Ngân hàng, Luật. |
| Cấu trúc đề thi | Toán, Văn học, Khoa học (Lý, Hóa, Sinh, Sử, Địa). | Tư duy Toán học, Đọc hiểu, Tư duy Khoa học. | Ngôn ngữ; Toán, logic, phân tích số liệu; Giải quyết vấn đề. | Từng môn riêng biệt (Toán, Lý, Hóa, Anh…). |
| Hình thức thi | Trắc nghiệm trên máy tính. | Trắc nghiệm trên máy tính. | Trắc nghiệm trên giấy. | Trắc nghiệm trên máy tính. |
| Thời gian thi | 195 phút. | 150 phút. | 150 phút. | 60 – 90 phút/môn. |
| Đặc điểm nổi bật | Đánh giá kiến thức tổng hợp sâu rộng. | Đánh giá tư duy logic và khả năng giải quyết vấn đề. | Đánh giá năng lực tổng quát, khả năng suy luận. | Linh hoạt, cho phép chọn môn thế mạnh. |
3. Phân tích chuyên sâu và Lộ trình luyện thi tương ứng
Để giúp học sinh có lộ trình chuẩn xác, chuyên gia Học Mãi đi sâu vào đánh giá từng kỳ thi trọng điểm:
3.1. Kỳ thi HSA: Đánh giá năng lực toàn diện (ĐHQG Hà Nội)
Kỳ thi HSA đòi hỏi học sinh phải có nền tảng kiến thức rộng khắp cả 7 môn học. Đây không đơn thuần là kiểm tra trí nhớ mà là khả năng tổng hợp và vận dụng kiến thức.
- Đặc điểm đề thi: Cấu trúc 3 phần (Tư duy định lượng, Tư duy định tính, Khoa học) đòi hỏi học sinh không được “học tủ”.
- Lộ trình phù hợp: Dành cho học sinh có học lực khá giỏi đều ở các khối. Nếu con muốn mở rộng cơ hội vào nhiều trường top đầu miền Bắc, hãy tham khảo Lộ trình luyện thi HSA cấp tốc.
3.2. Kỳ thi TSA: Thử thách tư duy logic (ĐH Bách Khoa Hà Nội)
TSA được đánh giá là kỳ thi “khó nhằn” nhất về mặt tư duy. Đề thi giảm tải việc tính toán phức tạp nhưng tập trung cực sâu vào khả năng đọc hiểu nhanh và suy luận logic.
- Đặc điểm đề thi: Nội dung không bám sát hoàn toàn sách giáo khoa mà đưa ra các tình huống thực tế, đòi hỏi học sinh phải có khả năng phân tích vấn đề sắc bén.
- Lộ trình phù hợp: Đặc biệt dành cho “dân khối Tự nhiên” muốn chinh phục Bách Khoa hoặc các ngành Kỹ thuật. Khám phá ngay Khóa luyện thi Đánh giá tư duy TSA để rèn luyện bộ não.
3.3. Kỳ thi V-ACT: “Cánh cửa vàng” phía Nam (ĐHQG TP.HCM)
V-ACT tập trung vào năng lực giải quyết vấn đề và ngôn ngữ. Đây là kỳ thi có số lượng thí sinh đông đảo nhất cả nước với tính cạnh tranh rất cao.
- Đặc điểm đề thi: Phân bổ câu hỏi thông minh giữa tiếng Việt, tiếng Anh và tư duy logic.
- Lộ trình phù hợp: Phù hợp với mọi học sinh khu vực phía Nam. Để nắm trọn phương pháp giải các dạng toán logic lắt léo, phụ huynh có thể tham khảo Giải pháp luyện thi V-ACT.
3.4. Kỳ thi V-SAT: Sự linh hoạt cho khối ngành chuyên biệt
V-SAT cho phép học sinh tập trung vào các môn sở trường, rất phù hợp nếu con đã xác định rõ khối ngành kinh tế hoặc ngân hàng. Đây là giải pháp “nhẹ nhàng” hơn cho những bạn muốn tối ưu điểm số theo thế mạnh môn học.
4. Chiến thuật ôn luyện từ chuyên gia Học Mãi
Để đạt kết quả tốt nhất, PHHS cần giúp con xây dựng lộ trình “thực chiến”:
- Chọn kỳ thi phù hợp: Không nên thi quá nhiều gây loãng kiến thức. Hãy chọn 1-2 kỳ thi sát với mục tiêu trường mong muốn. Xem thêm danh sách các trường công bố đề án tuyển sinh 2026.
- Luyện đề định kỳ: Việc làm quen với áp lực phòng thi và cấu trúc đề thi riêng là yếu tố quyết định 50% thành công.
- Học theo lộ trình chuyên biệt: Mỗi kỳ thi có một “ma trận” kiến thức khác nhau. Đừng đánh đồng việc ôn thi tốt nghiệp với ôn thi năng lực.
Lời khuyên: Nếu vẫn chưa biết con phù hợp với kỳ thi nào, hãy tham khảo Hệ sinh thái luyện thi Đánh giá năng lực & Tư duy để được kiểm tra năng lực và tư vấn lộ trình cá nhân hóa.
5. Kết luận
Dù là HSA, TSA, V-ACT hay V-SAT, mục tiêu cuối cùng vẫn là giúp con giảm áp lực và tăng cơ hội trúng tuyển đại học mơ ước. Việc chuẩn bị sớm từ hôm nay sẽ giúp con tự tin hơn trong mùa thi sắp tới.
