Tuyển sinh 2026: Những thay đổi mang tính “bước ngoặt” trong phương thức xét học bạ

Trong bối cảnh quy chế tuyển sinh liên tục có những điều chỉnh để tiệm cận với chương trình giáo dục phổ thông mới, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) đã chính thức ban hành các quy định mới cho kỳ tuyển sinh năm 2026. Đáng chú ý, phương thức xét tuyển dựa trên kết quả học tập THPT (xét học bạ) sẽ có những thay đổi quan trọng về cấu trúc tổ hợp và trọng số điểm số, đòi hỏi thí sinh và phụ huynh phải có lộ trình chuẩn bị từ sớm.

Siết chặt chất lượng đầu vào với môn Toán và Ngữ văn

Theo tinh thần của Thông tư số 06/2026/TT-BGDĐT, Bộ GD-ĐT nhấn mạnh việc nâng cao vai trò của các môn văn hóa cốt lõi trong xét tuyển đại học. Cụ thể, đối với phương thức xét học bạ, thí sinh bắt buộc phải có điểm môn Toán hoặc môn Ngữ văn trong tổ hợp xét tuyển.

Điểm mới mang tính đột phá chính là quy định về trọng số. Cụ thể, môn Toán hoặc Ngữ văn phải chiếm tỷ trọng tối thiểu 1/3 tổng điểm của cả tổ hợp. Điều này đồng nghĩa với việc các trường không còn được phép “cào bằng” điểm số giữa các môn, mà phải ưu tiên vai trò của hai môn công cụ quan trọng này. Sự thay đổi này diễn ra trong bối cảnh nhiều trường đại học giảm chỉ tiêu nhằm tuân thủ các điều kiện đảm bảo chất lượng theo quy định mới.

Quy định chi tiết về tổ hợp và cách tính điểm xét tuyển

Căn cứ vào Khoản 5 Điều 6 của Thông tư, việc xét tuyển học bạ năm 2026 sẽ được thực hiện dựa trên 3 kịch bản chính:

1. Sử dụng điểm trung bình 6 học kỳ: Tổ hợp xét tuyển phải bao gồm tối thiểu 03 môn học, tính trên thang điểm 30. Điểm số này là kết quả trung bình chung cả năm của các lớp 10, 11 và 12. Điều này yêu cầu học sinh phải giữ vững phong độ học tập suốt cả 3 năm cấp THPT thay vì chỉ tập trung vào năm cuối cấp. Để đạt kết quả tốt nhất, học sinh có thể tham khảo lộ trình học tập Topclass THPT giúp nắm chắc kiến thức 10-11-12 để bồi dưỡng toàn diện các môn học trong tổ hợp.

2. Kết hợp chứng chỉ ngoại ngữ: Đối với những thí sinh có chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế (loại được miễn thi tốt nghiệp theo quy định hiện hành), các cơ sở đào tạo có thể quy đổi điểm chứng chỉ này thành điểm môn ngoại ngữ trên thang điểm 10. Tuy nhiên, tổ hợp xét tuyển vẫn phải đảm bảo tối thiểu 02 môn học, trong đó không thể thiếu môn Toán hoặc Ngữ văn.

3. Xử lý biến động môn học tự chọn: Một điểm khá nhân văn trong quy định mới là trường hợp thí sinh thay đổi lựa chọn môn học giữa các năm dẫn đến không đủ 6 học kỳ cho một môn cụ thể. Lúc này, thí sinh được phép sử dụng kết quả học tập của môn học khác nằm trong cùng lĩnh vực gần nhất để thay thế.

Sự điều chỉnh này cho thấy sự nhất quán của Bộ trong việc quản lý chất lượng, tương tự như cách Bộ từng phản hồi về siết xét tuyển sớm ở các mùa tuyển sinh trước đó.

Thách thức và lời khuyên cho sĩ tử 2k8, 2k9

Việc bắt buộc đưa Toán/Văn vào học bạ với trọng số cao cho thấy mục tiêu sàng lọc thí sinh có nền tảng tư duy và ngôn ngữ vững chắc. Không chỉ các khối ngành dân sự, ngay cả khối trường đặc thù cũng có sự biến động về quy mô đào tạo, đơn cử như việc chỉ tiêu văn bằng 2 ngành Công an cũng ghi nhận sự sụt giảm đáng kể.

Để gia tăng cơ hội trúng tuyển vào các ngành học mơ ước, phụ huynh và học sinh cần lưu ý:
– Xây dựng chiến lược học tập dài hạn: Với quy định tính điểm 6 học kỳ, mọi kỳ học từ lớp 10 đều đóng vai trò quyết định. Thí sinh nên tận dụng các giải pháp học tập trực tuyến như Topclass THPT – Học toàn diện lớp 10 11 12 để củng cố kiến thức mọi lúc, mọi nơi.
– Tập trung vào môn trọng tâm: Đầu tư thời gian cho Toán và Ngữ văn để đảm bảo mức điểm ấn tượng, bởi đây là hai môn “gánh” trọng số lớn nhất trong tổ hợp.
– Cập nhật thông tin địa phương: Bên cạnh tuyển sinh đại học, các thông tin về rà soát chỉ tiêu tuyển sinh đầu cấp tại TP.HCM cũng là nguồn tham khảo quan trọng cho phụ huynh có con em trong các độ tuổi khác nhau để nắm bắt xu hướng điều chỉnh chỉ tiêu của ngành giáo dục.

Thay đổi trong quy chế tuyển sinh 2026 là minh chứng cho nỗ lực thực chất hóa việc xét học bạ, tránh tình trạng “lạm phát” điểm số. Hy vọng với những phân tích chuyên sâu trên, các sĩ tử sẽ có sự chuẩn bị chủ động và vững vàng nhất cho hành trình sắp tới.